ویرایش یک NGO سازمان مردم نهاد، غیر سیاسی، غیر دولتی، غیر انتفاعی- با هویت حوزوی- تاسیس سال 1428/1386/2007
 
جمعه 22 آذر 1398
  Islamic Strategic Studies Institute  = www.isin.ir
موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام
 
   

 شما اینجا هستید : محصولات موسسه  > کتاب های موسسه > آشنایی با عرفان شیعی فقاهتی

طرح تالیف کتاب آشنایی با عرفان شیعی فقاهتی

بسم الله الرحمن الرحیم

موضوع بحث: « توصیف ایده تالیف کتاب آشنایی با عرفان شیعی فقاهتی » 

مساله بحث: علم عرفان، در دیدگاه تشیع با رویکرد فقه‌مدارانه چگونه است؟ چه آثاری دارد؟ نقش عرفان در تمدن‌سازی چیست؟

فرضیه بحث: (این بحث، از طرح‌های آتی موسسه است)

1.  تمدن اسلام، تمدن عرفان‌محور است.

2. عرفان شیعی فقاهتی = شهودهایی که با سنجش کتاب و سنت و عقل، ارزیابی شده‌اند و راه ارتقاء علوم حصولی عقلانی را به علوم حضوری قلبی نشان می‌دهند. 

عرفان، به‌گونه‌ای باید آموزش داده شود که متعلّم:

  1. بتواند اثبات كند[1] قلب مانند ذهن از منابع شناخت است و دستگاه ادراكي منسجمي دارد.[2]
  2. بتواند عدم كفايت ذهنيات و نياز انسان به شهود قلبي را تصوير و اثبات كند.
  3. بتواند كيفيت ربط مخلوقاتِ محدود با خالق نامحدود كيفيت حضور و عملكرد خداوند در هستي[3] را تبيين و اثبات نمايد.[4]
  4. بتواند كيفيت ربط نفس انسان با خداوند را تبيين و اثبات نمايد.
  5. مراحل و عوالم فيما بين نفس انسان و خداوند[5] را توصيف كند و براي مدعاي خود استدلال بياورد.
  6. بتواند خصوصيات شهود، واردات و خواطر صادق را در هر مرحله توصيف، مستدل و تطبيق كند.[6]
  7. بتواند كيفيت عبور از هر مرحله و ارتقاء به عالم برتر را توصيف، مستدل و تطبيق نمايد.
  8. بتواند شهودهاي كاذب و خلاف را حدس بزند و با ارائه شواهد و معيارها، عدم اعتبار آن را اثبات نمايد.
  9. براي هر يك از موارد فوق، مدعاي نگرش‌هاي رايج و رقيب را بشناسد و بتواند در يك جدول تطبيقي با نگرش عرفان اسلام، به قضاوت مخاطب بگذارد.
  10. تحليل‌هاي عرفاني در تفسير آيات و روايات مرتبط با موضوعات عرفان[7]، را بفهمد و اعتبارسنجي كند.
  11. بتواند از اشعار با مضامين عرفاني در ادبيات فارسي و عربي براي انذار و تبليغ، وعظ و خطابه استفاده  كند و محتواي اين اشعار را براي مخاطب توضيح دهد.
  12. بتواند «انسان كامل» و «ولي‌الله» را براساس نگرش اسلام، توصيف كند به‌گونه‌اي كه مخاطب احساس كند با بشري زميني كه محتويات قلبي ملكوتي دارد روبروست و تصوري «قابل برقراري ارتباط» از او حاصل كند و بتواند اثبات كند وجود انسان كامل براي هستي ضروري است و توضيح دهد كه انسان كامل چگونه در مديريت هستي نقش دارد؟
  13. بتواند راهبردهاي حركت به‌سوي اين كمال را توصيف، مستدل و تطبيق كند.[8]
  14. عرفان‌هاي كاذب و ناقصِ داراي طرفداران قابل توجه[9] را بشناسد و بتواند در يك جدول تطبيقي به قضاوت مخاطب بگذارد و بتواند حداقل يك نقد بر آنها وارد سازد.

حداقلي قطعي:

بتواند امكان رسيدن به شهود خداوند، كيفيت اين شهود و مراحل آن را تبيين كند.



[1] در تمام مواردِ «اثبات كند» در علم عرفان، منظور اثبات بابرهان عقلي است. (استفاده از شهود براي تبيين و استفاده از برهان براي اثبات صدق واعتبارِ شهود)

[2] خصوصيات علم حضوري،كيفيت پيدايش و تحولات آن

[3] فعل و فيض خداوند؛ تجليات اسماء و صفات الهي

[4] بتواند به اين سوال پاسخ دهد كه «اگر خداوند بي‌نهايت است و همه‌جا راپُر كرده است پس موقعيت بقيه موجودات چيست؟»

[5] مانند: عالم مثال، خيال، ملكوت، جبروت، لاهوت، قوس صعود و نزول، حضرات خمس، احديت،‌ واحديت، وجود منبسط، فيض اقدس و مقدس

[6] بتواند فهرستي از شهودهاي قطعي و روياهاي صادق تهيه كند و از آنها براي تبيين و تذكار كيفيت ربط ملك و ملكوت استفاده نمايد.

[7] مانند آيات و روايات توحيديه،برخي خطب نهج‌البلاغه، روايات كيفيت انتشاء اسماء‌الله، روايات تجلي و ظهور، لقاء‌الله،مقام ولايت ...

[8] نمونه و مصداق قابل درك براي مخاطب عرضه كند.

[9] اعم از داخلي و خارجي مانند اكنكار، اشو، كاستاندا، ذن، و ...

(توضیحات بیشتر در مورد حکمت و عرفان)

مباحث و مفاهیم کلیدی مرتبط به این بحث: 

علوم حوزوی ، عرفان شیعی فقاهتی ،‌ علوم قلبی ، شهود ، حکمت متعالیه

 

 

مشهد مقدس - چهارراه زرّینه - خیابان شهید محسن کاشانی - کاشانی۲۵ - تلفن05132285800 info@isin.ir